Doğumsal ve Edinsel Kalp Hastalıklarında Pediatrik Uzmanlık
Çocuk Kardiyoloji kliniği, fetüsten ergenliğe tüm yaş gruplarında kalp ve büyük damarların hastalıklarını tanılar ve tedavi eder. Doğumsal kalp kusurlarından çocukluk çağı aritimlerine, Kawasaki hastalığından romatizmal ateşe kadar geniş bir alanda uzman değerlendirme sunar. Academic Hospital, ileri pediatrik EKO cihazları ile çocuk kalbini doğruluk ve güvenle değerlendirir.

İçindekiler
Çocuk Kardiyoloji Kliniği Nedir?
Çocuk Kardiyoloji, doğumdan ergenliğin sonuna kadar kalp ve dolaşım sistemi hastalıklarını tanımlayan, izleyen ve tedavi eden pediatrik tıp uzmanlığıdır. Çocuk kalbi yetişkin kalbinden hem anatomik hem fizyolojik olarak farklıdır; bu nedenle tanı yöntemleri, normal referans aralıkları ve tedavi dozları yaşa ve vücut ağırlığına özel olarak uygulanır.
Çocuk kardiyologu, muayene bulgularını ileri görüntüleme testleriyle birleştirerek doğru tanıya ulaşır; gerektiğinde kalp ve damar cerrahisi, kardiyoloji ve çocuk sağlığı ve hastalıkları birimleriyle koordineli çalışır.
Hangi Hastalıklar ve Durumlar Tedavi Edilir?
Çocuk Kardiyoloji kliniği başlıca aşağıdaki hastalık ve durumları tanılar ve tedavi eder:
- Ventriküler septal defekt (VSD): Kalbin iki alt odası (ventrikül) arasındaki kaslı duvarında delik; sık görülen doğumsal kalp anomalisidir. Küçük VSD'ler kendiliğinden kapanabilir; büyük olanlar girişim gerektirebilir.
- Atriyal septal defekt (ASD): Kalbin iki üst odası arasındaki zar duvarında delik; çoğunlukla çocukluk ya da ergenlikte saptanır. Küçük olanlar kendiliğinden küçülebilir veya kapanabilir. Geniş olanlar kateter veya cerrahi ile kapatılabilir.
- Patent duktus arteriyozus (PDA): Doğum sonrası kapanması gereken aorta-akciğer arteri arasındaki bağlantının açık kalması; prematüre bebeklerde sık görülür. Geniş olanlar kateterle kapatılabilir.
- Biküspit Aort Kapağı: Üç yaprakçıklı olması gereken aort kapağının iki yaprakçıklı olduğu doğumsal bir kalp anomalisidir. Aort kapağında darlık veya yetersizlik yapabilir. Fonksiyon bozukluğu olmasa dahi tanı konulduktan sonra hastaların çocuk kardiyoloji bölümünden takipleri gerekir.
- Aort stenozu ve pulmoner stenoz: Kalp kapakçıklarının daralması nedeniyle ortaya çıkan ve ağır efor sırasında nefes darlığına yol açabilen durumlar.
- Fallot tetralojisi (TOF): Dört farklı anatomik bozukluğun bir arada bulunduğu kompleks bir mavi bebek hastalığıdır; cerrahi düzeltme gerektirir.
- Çocukluk çağı aritmileri: Supraventriküler taşikardi (SVT), Wolff-Parkinson-White (WPW) sendromu, uzun QT sendromu, çocuklarda kalp bloğu gibi ritim bozuklukları.
- Kawasaki hastalığı: 5 yaş altında daha sık görülen, yüksek ateş, döküntü ve koroner arter anevrizmasına yol açabilen sistemik vaskülit. Erken tanı kritiktir.
- Romatizmal ateş ve romatizmal kalp hastalığı: Tedavi edilmemiş beta hemolitik streptokok boğaz enfeksiyonu sonrası gelişebilen kalp kapak tutulumu.
- Miyokardit ve perikardit: Kalp kasının ya da zarının iltihabı; çocuklarda viral enfeksiyonlar başlıca nedendir.
- Kalp yetersizliği: Dilate kardiyomiyopati ve hipertrofik kardiyomiyopati dahil kalbin pompa işlevinin bozulduğu durumlar.
- Senkop (bayılma) değerlendirmesi: Çocukluk ve ergenlikte sık görülen nöralkardiyojenik ya da kardiyak kökenli bayılma atakları.
- Spor öncesi kardiyak değerlendirme: Okul sporları ve profesyonel antrenman öncesinde ani kardiyak ölümü dışlamak amacıyla yapılan tarama muayenesi.
Ne Zaman Başvurmalısınız?
Aşağıdaki belirti ve durumlar, Çocuk Kardiyoloji kliniğine başvurulması için işaret niteliği taşır:
- Dinlenmede ya da eforla belirginleşen üfürüm saptanması (aile hekimi ya da çocuk hekimi tarafından)
- Yenidoğanda ya da bebeklikte mavimsi dudak veya tırnak rengi (siyanoz)
- Kilo alamama, emmede yorulma, aşırı terleme (bebekte kalp hastalığı bulgusu)
- Egzersiz sırasında ortaya çıkan çarpıntı, nefes darlığı ya da göğüs ağrısı
- Bayılma ya da bayılma hissi (presenkop); özellikle efor sırasında olanlar
- Ailede genç yaşta ani kalp ölümü ya da ritim bozukluğu öyküsü
- Beş günden uzun süren yüksek ateş, ciltte döküntü, gözlerde sulanma ve kızarıklık (Kawasaki şüphesi)
- Spor lisansı ya da yoğun antrenman öncesi kardiyak onay
Acil uyarı: Çocukta ani bilinç kaybı, çarpıntıyla birlikte solgunluk-terleme ya da dudaklarda ani morarma acil durumu işaret eder; 112'yi arayın veya derhal acil servise gidin.
Tanı ve Teşhis Yöntemleri
Çocuk kardiyologu, ayrıntılı öykü ve fizik muayenenin ardından aşağıdaki yöntemleri kullanarak tanıya ulaşır:
| Yöntem | Ne için kullanılır |
|---|---|
| Kalbin gerçek zamanlı ultrasonografi görüntülenmesidir; 2D, Doppler ve renkli doppler EKO ile kalp yapısı ve işlevi değerlendirilir. Ultrasonografi, ses dalgaları ile çalışan bir görüntüleme yöntemi olup radyasyon içermez ve ağrısızdır. | |
| Kalp ritmini, elektrik iletimini ve kalp odacıklarının büyüklüğünü değerlendiren temel tanısal testtir. Pediyatrik referans aralıkları yaşa göre farklılık gösterir. | |
| Gün boyunca kalp ritmini kaydeder; aralıklı çarpıntı, senkop ve aritmi araştırmasında kullanılır. Çocuklar günlük aktivitelerine devam ederek testi geçirir. | |
| Efor sırasında ortaya çıkan ritim bozuklukları ve kalp fonksiyonunu değerlendirmek için treadmill ya da bisiklet ergometre kullanılır; 5 yaş ve üzeri kooperasyon sağlayabilen çocuklara uygulanır. | |
| Kalp boyutu, akciğer damar desenini ve doğumsal anomalilerin yapısal ipuçlarını gösterir; ekokardiyografiyle birlikte değerlendirilir. | |
| Kompleks doğumsal kalp hastalıklarında, miyokarditin derecesini belirlemede ve ventrikül işlevini hassas ölçmede tercih edilen ileri görüntüleme yöntemi. | |
| Nöralkardiyojenik senkop araştırmasında kullanılır; pasif dik duruş sırasında kalp hızı ve kan basıncı yanıtı izlenir. Bu test her merkezde yapılmıyor. Özel ekipman gerekmektedir. |
Tedavi Yaklaşımları
Tedavi, kalp hastalığının türüne, şiddetine ve çocuğun yaşına göre kişiselleştirilir.
| Tedavi | Kapsam ve uygulama |
|---|---|
| Kalp yetersizliğinde ACE inhibitörleri ve diüretikler; aritmide beta bloker, diğer antiaritmik ilaçlar; Kawasaki hastalığında intravenöz immünoglobulin (IVIG) ve aspirin; romatizmal ateş profilaksisinde penisilin. Tüm dozlar çocuğun ağırlığına ve yaşına göre hesaplanır. | |
| ASD ve PDA kapatma, aort ve pulmoner kapak balon genişletmesi, SVT için kateter yolu ile radyofrekans ablasyon (RFA). Bu işlemler kasık damarlarından ince tüplerle ulaşılarak gerçekleştirilir ve açık cerrahi gerektirmez. | |
| SVT ve WPW'da vagal manevra eğitimi; gerektiğinde ilaç tedavisi; sık tekrarlayan vakalarda radyofrekans ablasyon (RFA). Uzun QT sendromunda tetikleyicilerden kaçınma, beta bloker ve gerektiğinde implante edilebilir kardiyoverter-defibrilatör (IKD). | |
| Myokardit veya kompleks aritmi sonrası kademeli spor dönüşü; bağımsız kardiyak değerlendirmeyle karara varılır. | |
| VSD, TOF, transpozisyon ve diğer kompleks doğumsal anomalilerin cerrahi planlaması; çocuk kardiyologu, kalp cerrahı ve pediatrik anestezi ekibi birlikte karar verir. | |
| Opere edilmiş doğumsal kalp hastalıklarının yetişkin yaşa kadar düzenli kardiyoloji takibi. Bazı hastalar erişkin konjenital kardiyoloji birimine devredilebilir. |
Academic Hospital Çocuk Kardiyoloji Kliniği için randevu alın.
Randevu AlAcademic Hospital'da Çocuk Kardiyolojisi
Academic Hospital Çocuk Kardiyoloji Kliniği, bebeklik döneminden ergenliğin sonuna kadar kalp değerlendirmesi gereken çocuklara poliklinik muayenesi, ileri görüntüleme ve düzenli izlem hizmeti sunar. Aşağıdaki birimlerle rutin olarak ortak çalışılır:
- Kalp ve Damar Cerrahisi: doğumsal kalp anomalilerinde cerrahi düzeltme planlaması
- Kardiyoloji: erişkin yaşa geçen konjenital kalp hastalarının devir teslimi
- Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları: ilk değerlendirme, üfürüm saptanması ve yönlendirme
- Yenidoğan Yoğun Bakım: siyanoz ve doğumsal kalp kusuru şüphesi olan yenidoğanların izlemi
- Perinatoloji ve Yüksek Riskli Gebelikler: doğum öncesi saptanan kalp anomalilerinde ortak planlama
- Çocuk Göğüs Hastalıkları: nefes darlığının kalp dışı nedenlerinin ayırt edilmesi
- Radyoloji: kardiyak MR ve çocuk göğüs grafisi incelemeleri
Sık Sorulan Sorular
Çocuk Kardiyoloji Kliniği hakkında en sık sorulan soruların yanıtları aşağıda yer almaktadır.
Kaynakça
Bu sayfada çocukluk çağı kalp hastalıkları, tanı yöntemleri ve tedavi yaklaşımları hakkında verilen genel bilgiler aşağıdaki güvenilir sağlık kaynaklarıyla desteklenmiştir.
- National Institutes of Health, "Congenital Heart Disease, StatPearls", ncbi.nlm.nih.gov
- NHS, "Supraventricular Tachycardia", nhs.uk
- Mayo Clinic, "Kawasaki Disease: Symptoms and Causes", mayoclinic.org
- Centers for Disease Control and Prevention, "Congenital Heart Defects: Data and Statistics", cdc.gov
Bu sayfadaki bilgiler yalnızca bilgilendirme amaçlıdır; hekim muayenesi, tanı ve tedavinin yerine geçmez. Şikâyetleriniz için bir sağlık kuruluşuna başvurunuz.
Bölüm Doktorlarımız
