SGK ve TSS Anlaşmalı Hizmet

Anlaşmalı kurumlar ›

Sosyal Güvenlik Kurumu ve Tamamlayıcı Sağlık Sigortası anlaşmalarımız bulunmaktadır.

Anlaşmalı Kurumlar

İşitme Fonksiyonlarının Değerlendirilmesi

Oluşturulma: 13.01.2023  ·  Son Güncelleme: 05.08.2026  ·  Academic Hospital Web ve Yayın Kurulu Tarafından Hazırlanmıştır.

Odyoloji, işitme ve işitme kayıplarını inceleyen tanısal bir bilim dalıdır. Odyologlar tedavi uygulamaz; yaptıkları değerlendirme sonuçlarını KBB (Kulak Burun Boğaz) uzmanı veya nörologlar gibi ilgili birimlerin hekimlerine ileterek tanı sürecini destekler. Çocuk sağlığı ekibiyle koordineli yürütülen yenidoğan işitme taramasından başlayarak geniş bir inceleme yelpazesi Academic Hospital Odyoloji biriminde sunulmaktadır.

Odyoloji Nedir?

Odyoloji, işitme sisteminin fonksiyonlarını ölçen, değerlendiren ve işitme cihazı uyumunu yöneten klinik bilim dalıdır. KBB uzmanı bir hastada işitme kaybı, kulak çınlaması (tinnitus) veya denge problemi saptadığında ayrıntılı fonksiyonel değerlendirme için odyoloji birimine yönlendirir. Odyologlar ayrıca yenidoğan işitme taraması yaparak erken müdahale gerektiren bebekleri tespit eder. Dünya Sağlık Örgütü verilerine göre dünyada 430 milyondan fazla kişi engelleyici işitme kaybıyla yaşamaktadır; bu rakamın 2050 yılında 700 milyonu aşması beklenmektedir. Erken odyolojik değerlendirme ve işitme cihazı uyumu ve gerektiğinde koklear implant bu kişilerin sosyal iletişimini ve yaşam kalitesini belirgin biçimde iyileştirmektedir.

Hangi Testler ve Değerlendirmeler Yapılır?

Odyoloji biriminde işitmenin farklı boyutlarını ölçen birden fazla test uygulanır.

• Saf ses odyometri: Farklı frekanslardaki (ton yüksekliği) ve şiddetlerdeki seslere verilen yanıtı ölçer. İşitme kaybının derecesini ve türünü belirlemede temel testtir. Kulaklık takılarak sessiz bir kabinde uygulanır.
• Kelime ayırt etme testi (konuşma odyometrisi): Hastanın konuşmayı ne ölçüde anlayabildiğini ölçer. Tanıda, işitme cihazı ihtiyacının belirlenmesinde ve rehabilitasyon planlamasında kullanılır.
• Timpanometri (orta kulak analizi): Orta kulaktaki basıncı ve zarın hareketliliğini ölçer. Orta kulak enfeksiyonu, sıvı birikmesi (otitis media) ve östaki tüpü işlev bozukluğunu değerlendirir ve Palsy gibi hastalıkların tanısında da kullanılır.
• Beyin sapı işitsel uyarılmış potansiyeller (BERA / ABR): İşitme siniri ve beyin sapının sese verdiği elektriksel yanıtı kaydeder. Bebeklerde ve işbirliği yapamayan kişilerde işitme eşiğini nesnel olarak ölçmek için kullanılır; aynı zamanda akustik nörinom (işitme siniri tümörü) ve işitsel nöropati gibi araştırmalarında da başvurulan bir testtir.
• Otoakustik emisyonlar (OAE): İç kulaktaki (koklea) dış saç hücrelerinin ses uyaranına verdiği yanıtı ölçer. Yenidoğan işitme taramasında standart yöntemdir; Aynı zamanda erişkinlerde işitme kaybının tanısında da değerli bir ipucudur.
• Vestibüler (denge) testler: Videonistagmografi (VNG), kalori testi ve VEMP (vestibüler uyarılmış miyojenik potansiyeller) gibi yöntemlerle iç kulaktaki denge organının işlevini değerlendirir. Vertigo ve denge bozukluklarının kaynağını belirlemede kullanılır.

Hangi Durumların Tanısında Rol Oynar?

• Sensörinöral işitme kaybı: İç kulak veya işitme sinirinden kaynaklanan kalıcı işitme kaybıdır. Gürültüye bağlı, yaşa bağlı (presbiakuzi) veya ilaç kaynaklı olabildiği gibi başka faktörlere de bağlı olabilir; odyometriyle tanımlanır.
• İletim tipi işitme kaybı: Dış veya orta kulakta sesin iletiminin bozulmasıyla ortaya çıkar. Kulak tıkanıklığı, timpanik zar perforasyonu veya orta kulak sıvısı saptanabilir.
• Tinnitus (kulak çınlaması): Dış bir ses kaynağı olmaksızın kulakta veya kafa içinde çınlama, uğultu ya da vuruş sesi duyulmasıdır. Odyolojik değerlendirme olası nedenlerin araştırılmasına yardımcı olur.
• Vertigo ve denge bozuklukları: Meniere hastalığı, benin paroksismal pozisyonel vertigo (BPPV) ve labirentit gibi durumların ayrımında vestibüler testler kullanılır.
• Yenidoğan işitme taraması: Doğumdan sonraki ilk 24-72 saat içinde OAE testi uygulanır. Taramadan geçemeyen bebekler 6 ay sonra BERA ile ileri değerlendirmeye alınır.
• Orta kulak hastalıkları: Efüzyonlu otitis media, östaki disfonksiyonu ve ossikül zinciri problemleri timpanometri ve odyometriyle değerlendirilir.

İşitme Cihazı Uyumu Süreci

İşitme cihazı uyumu, odyoloji biriminin tedavi kapsamında olmayan ancak rehabilitasyon sürecini yöneten önemli bir hizmet alanıdır.

Sonuçlar Ne Zaman Hazır Olur?

Çoğu odyoloji testi sonuçları aynı seans içinde değerlendirilerek raporlanır.

Academic Hospital'da Odyoloji

Academic Hospital Odyoloji Birimi, yenidoğan işitme taramasından erişkin denge testlerine kadar geniş bir değerlendirme yelpazesini aynı çatı altında yürütür. Elde edilen bulgular ilgili klinik birimlerin hekimlerine iletilir; birim aşağıdaki bölümlerle rutin olarak ortak çalışır:

• Kulak Burun Boğaz: işitme kaybı, tinnitus ve orta kulak hastalıklarında tanı ve yönlendirme
• Nöroloji: işitsel nöropati, akustik nörinom şüphesi ve santral denge bozukluklarının değerlendirilmesi
• Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları: yenidoğan işitme taramasının koordinasyonu ve çocukluk çağı takibi
• Yenidoğan Yoğun Bakım: riskli bebeklerde erken dönem OAE ve BERA değerlendirmesi
• Çocuk Nörolojisi: konuşma ve dil gelişimi gecikmesinde işitsel değerlendirme
• Baş Boyun Cerrahisi: cerrahi planlanan olgularda ameliyat öncesi ve sonrası işitme ölçümü

Sık Sorulan Sorular

Kaynakça

Bu sayfada odyolojik test yöntemleri, işitme kaybı tipleri ve yenidoğan işitme taraması hakkında verilen genel bilgiler aşağıdaki güvenilir sağlık kaynaklarıyla desteklenmiştir.

1. National Institutes of Health, "Hearing Loss, StatPearls", ncbi.nlm.nih.gov
2. World Health Organization, "Deafness and Hearing Loss", who.int
3. National Health Service, "Hearing Loss", nhs.uk
4. T.C. Sağlık Bakanlığı Halk Sağlığı Genel Müdürlüğü, "Yenidoğan İşitme Taraması Programı", hsgm.saglik.gov.tr

Bu sayfadaki bilgiler yalnızca bilgilendirme amaçlıdır; hekim muayenesi, tanı ve tedavinin yerine geçmez. Şikâyetleriniz için bir sağlık kuruluşuna başvurunuz.