SGK ve TSS Anlaşmalı Hizmet

Perimenopozdan Menopoz Sonrasına Kapsamlı Hormon ve Sağlık Yönetimi

Oluşturulma: 18.04.2025 · Son Güncelleme: 05.08.2026 · Academic Hospital Web ve Yayın Kurulu Tarafından Hazırlanmıştır.

Academic Hospital Menopoz, perimenopoz ve menopoz dönemindeki hormonal değişimlerin tanısını koyar; sıcak basması ve uyku bozukluğundan osteoporoz ve kardiyovasküler riske kadar uzanan geniş belirtiler yelpazesini kişiye özel tedavi planlarıyla yönetir. Birim, kadın hastalıkları uzmanları, endokrinologlar, gerektiğinde kardiyoloji ve Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon uzmanları ile koordineli çalışır.

İçindekiler

Menopoz Nedir?
Hangi Hastalıklar ve Durumlar Tedavi Edilir?
Ne Zaman Başvurmalısınız?
Tanı ve Teşhis Yöntemleri
Tedavi Yaklaşımları
Academic Hospital'da Menopoz
Sık Sorulan Sorular
Kaynakça

Menopoz Nedir?

Menopoz, yumurtalık fonksiyonlarının azalmasına bağlı hormonal geçişin sağlıklı yönetimine odaklanan kadın sağlığı alt uzmanlık birimidir. Türkiye'de ortalama menopoz yaşı 47-51 arasındadır. Ani başlayan sıcak basmalarından uzun vadeli osteoporoz ve kardiyovasküler risk artışına kadar geniş bir yelpazede değerlendirme ve tedavi sunar.

Hangi Hastalıklar ve Durumlar Tedavi Edilir?

Perimenopoz (menopoza geçiş dönemi; adet düzensizlikleri ve geçici belirtilerle seyreder)
Menopoz (12 ay adet yokluğuyla tanımlanan kalıcı yumurtalık fonksiyon kaybı)
Erken menopoz (40 yaş öncesi spontan menopoz)
Prematür yumurtalık yetmezliği (40 yaş öncesi tanı alan erken menopoz)
Cerrahi menopoz (iki yumurtalığın ameliyatla alınmasına bağlı ani menopoz)
Vazomotor belirtiler (sıcak basması, gece terlemesi)
Ürogenital atrofi (Menopozun Genitoüriner Sendromu (GSM)) (Vajinal kuruluk, tekrarlayan idrar yolu enfeksiyonları, disparoni)
Menopoza bağlı osteoporoz ve kırık riski
Menopoza bağlı kardiyovasküler risk artışı
Menopoza bağlı duygu durumu bozuklukları (depresyon, anksiyete, uyku bozukluğu)
Menopoz sonrası hormon replasman tedavisi

Ne Zaman Başvurmalısınız?

Adet düzensizlikleri, atlamalar veya uzayan adet aralıkları
Günlük yaşamı aksatan sıcak basması ve gece terlemeleri
Vajinal kuruluk, cinsel ilişkide ağrı veya tekrarlayan idrar yolu enfeksiyonları
Belirgin yorgunluk, uyku bozukluğu, konsantrasyon güçlüğü veya unutkanlık
Ruh hali dalgalanmaları, depresyon veya anksiyete
Menopoz sonrasında tekrar vajinal kanama görülmesi (acil değerlendirme gerektirir)
Kemik veya eklem ağrısı ve boy kısalması
40 yaş öncesi adet kesilmesi veya adet düzensizliği
Menopoz döneminde hormon tedavisi hakkında bilgi ve değerlendirme talebi

Tanı ve Teşhis Yöntemleri

Yöntem	Ne için kullanılır
FSH (Folikül Uyarıcı Hormon)	Yüksek FSH (40 mIU/mL ve üzeri), yumurtalık rezervinin azaldığına ve menopoza yaklaşıldığına işaret eder.
Östradiol (E2)	Östrojen düzeyinin ölçümü; menopoz tanısında kullanılır.
AMH (Anti-Mullerian Hormon)	Yumurtalık rezervini ve perimenopoz sürecini değerlendirmede kullanılan hassas biyobelirteçtir.
Tiroid fonksiyon testleri (TSH)	Menopoz belirtilerini taklit edebilen tiroid bozuklukları ekarte edilir.
Kemik mineral yoğunluğu (DEXA taraması)	Lumbar omurga ve kalça kemik yoğunluğunu ölçer; osteopeni veya osteoporoz tanısı koyar. Menopoz sonrası ilk 1-2 yılda yapılması önerilir.
Lipid paneli ve kardiyovasküler risk değerlendirmesi	Menopozla birlikte değişen LDL/HDL dengesi ve toplam kardiyovasküler risk profilinin belirlenmesi.
Endometrial değerlendirme (transvajinal USG)	Kanama şikayeti olan hastalarda rahim iç duvarının incelenmesi; gerektiğinde biyopsi planlanır.

Tedavi Yaklaşımları

Tedavi	Nasıl uygulanır
Hormon replasman tedavisi (HRT)	Düşen östrojen düzeyini yerine koyan en etkili menopoz semptom tedavisidir. Sıcak basmalarını yüzde 75-90 oranında azaltır, kemik kaybını yavaşlatır ve ürogenital belirtileri giderir. Rahmi olan kadınlarda kombine östrojen-progesteron, rahim alınmış kadınlarda yalnızca östrojen kullanılır. Risk-fayda dengesi her kadın için bireysel olarak değerlendirilir.
Düşük doz vajinal östrojen	Yalnızca ürogenital belirtileri olan kadınlarda sistemik emilimi minimal olan lokal vajinal krem, tablet veya halka formlarında uygulanır.
Non-hormonal ilaç tedavileri	HRT'nin kontrendike olduğu ya da tercih edilmediği vakalarda SNRI/SSRI grubu antidepresanlar ve gabapentin sıcak basması için seçenek olarak kullanılır.
Fitoöstrojenler ve bitkisel destekler	Soya izoflavonları ve keten tohumu gibi bitkisel kaynaklar hafif sıcak basmalarında yardımcı olabilir; ancak etkinlikleri HRT kadar güçlü değildir ve doktor bilgisi dahilinde kullanılmalıdır.
Osteoporoz profilaksisi ve tedavisi	Kalsiyum (günlük 1.000-1.200 mg) ve D vitamini takviyesi temel koruyucu yaklaşımdır. DEXA sonuçlarına göre bisfosfonatlar (alendronat, rizedronat), denosumab veya HRT osteoporoz tedavisinde kullanılır.
Kardiyovasküler risk yönetimi	Menopozda yükselen LDL ve azalan HDL düzeyi yaşam tarzı düzenlemeleri ile gerektiğinde statin tedavisiyle kontrol altına alınır. Sigaranın bırakılması, düzenli egzersiz ve tansiyon kontrolü öncelikli önerilerdir.
Psikolojik destek ve uyku yönetimi	Duygu durumu bozuklukları ve uyku sorunları için psikolojik danışmanlık, uyku hijyeni önerileri ve gerektiğinde psikiyatri konsültasyonu.

Academic Hospital Menopoz Birimi için randevu alın.

Randevu Al

Academic Hospital'da Menopoz

Academic Hospital Menopoz Birimi, perimenopozdan menopoz sonrası döneme kadar uzanan süreci tek bir izlem planı içinde ele alır; hormon tedavisi kararı, kemik sağlığı ve kardiyovasküler risk takibi aynı ekip tarafından yürütülür. Aşağıdaki birimlerle rutin olarak ortak çalışılır:

Kadın Hastalıkları ve Doğum: adet düzensizliklerinin değerlendirilmesi ve endometrial inceleme
Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları: hormon düzeylerinin yorumlanması ve tiroid bozukluklarının ayırt edilmesi
Kardiyoloji: menopozla artan kardiyovasküler riskin değerlendirilmesi ve takibi
Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon: kemik sağlığı için egzersiz programı ve kas iskelet sistemi şikayetleri
Ürojinekoloji: ürogenital atrofi, idrar kaçırma ve tekrarlayan idrar yolu enfeksiyonları
Beslenme ve Diyet: kalsiyum ve D vitamini alımı ile kilo yönetimi planı
Psikiyatri: duygu durumu bozuklukları ve uyku sorunlarında konsültasyon

Sık Sorulan Sorular

Perimenopoz ile menopoz arasındaki fark nedir?

Perimenopoz, düzensiz adetlerin başlamasıyla menopoza kadar uzanan geçiş dönemidir; bu süre birkaç yıl sürebilir. Menopoz, 12 ay kesintisiz adet görülmemesiyle tanımlanır. Postmenopoz ise bu tarihten sonraki tüm yaşamı kapsar. Adetin 3. Günü FSH (Folikül Uyarıcı Hormon) değerine göre belirlenir.

HRT kullanmak meme kanseri riskini artırır mı?

Kombine östrojen-progesteron tedavisi, 5 yılı aşan kullanımda meme kanseri riskinde hafif bir artışa yol açabilir. Bu artış, haftada bir kadeh alkol içmenin meme kanseri riskine katkısına benzer bir düzeyde değerlendirilmektedir. Risk-fayda dengesi kişinin yaşı, menopoz yaşı ve bireysel tıbbi öyküsüne göre doktor eşliğinde belirlenir.

Erken menopoz farklı bir tedavi gerektirir mi?

Evet. 40 yaş öncesi menopozda osteoporoz, kalp hastalığı ve bilişsel gerileme açısından uzun vadeli riskler daha yüksektir. Bu nedenle HRT'nin genellikle doğal menopoz yaşı olan 60'lı yaşlar civarına kadar sürdürülmesi önerilir.

Menopozda kilo almak kaçınılmaz mıdır?

Kilo artışı menopoza değil ağırlıklı olarak yaşla birlikte gelen metabolizma yavaşlamasına bağlıdır. Östrojen düşüşü yağın karın bölgesinde birikmesini kolaylaştırabilir. Kalori dengesi, protein ağırlıklı beslenme ve direnç egzersizleri bu değişimi önemli ölçüde dengeleyebilir.

Menopoz sonrası vajinal kanama neden önemlidir?

Menopoz sonrasında (12 aydan uzun süreli adet yokluğu sonrasında) vajinal kanama, rahim kanseri de dahil olmak üzere ciddi durumların belirtisi olabilir. Bu durum hiçbir zaman göz ardı edilmemeli ve acilen değerlendirilmelidir.

Menopozda kemik sağlığını korumak için ne yapılmalıdır?

Östrojen düzeyinin düşmesiyle birlikte kemik mineral yoğunluğu hızla azalabilir; bu durum osteoporoz riskini artırır. Hormon replasman tedavisiyle birlikte Kalsiyum (günlük 1200 mg) ve D vitamini takviyesi, ağırlık taşıyıcı egzersizler (yürüyüş, dans, hafif ağırlık çalışması) ve sigara-alkol kısıtlaması temel koruyucu önlemlerdir. Menopoz sonrası 65 yaş altı kadınlarda risk faktörü varsa DEXA (kemik yoğunluğu ölçümü) çekimi önerilir; sonuca göre ilaç tedavisi planlanabilir.

Randevu ve Bilgi

444 0 353

Hafta içi 08:00-18:00

Randevu Al WhatsApp

Kaynakça

Bu sayfada menopoz dönemi belirtileri, tanı yöntemleri ve tedavi seçenekleri hakkında verilen genel bilgiler aşağıdaki güvenilir sağlık kaynaklarıyla desteklenmiştir.

The Menopause Society, "Position Statements", menopause.org
National Library of Medicine (MedlinePlus), "Menopause", medlineplus.gov
World Health Organization, "Menopause", who.int
Mayo Clinic, "Menopause: Symptoms and causes", mayoclinic.org

Bu sayfadaki bilgiler yalnızca bilgilendirme amaçlıdır; hekim muayenesi, tanı ve tedavinin yerine geçmez. Şikâyetleriniz için bir sağlık kuruluşuna başvurunuz.