WhatsApp
Deri, Saç ve Tırnak Hastalıklarının Tanı ve Tedavisi
Oluşturulma: · Son Güncelleme: · Academic Hospital Web ve Yayın Kurulu Tarafından Hazırlanmıştır.
Academic Hospital Dermatoloji Birimi; deri, saç, tırnak, oral ve genital mukozayı etkileyen tüm hastalıkların tanısı ile medikal ve cerrahi tedavisini üstlenir. Birim, dermoskopi ve dijital dermatoloji altyapısıyla deri kanserinin erken tespitinden biyolojik ilaç tedavisine, lazere kadar geniş bir tedavi yelpazesi sunar. Deri kanseri tedavisinde tıbbi onkoloji ve plastik estetik cerrahi, sistemik dermatolojik hastalıklarda iç hastalıkları birimleriyle koordineli çalışılır.
İçindekiler
Dermatoloji Nedir?
Dermatoloji; cildin, saçın, tırnakların ve mukozal dokuların hastalıklarını tanılayan, tedavi eden ve önleyen tıp uzmanlık dalıdır. Dermatologlar alerjik, enfeksiyöz, otoimmün ve tümöral deri hastalıklarını yönetirken aynı zamanda sistemik hastalıkların deri bulgularını da değerlendirir. Birim; medikal dermatoloji, dermato-onkoloji, trikodermatoloji (saç) ve dermato-cerrahi alanlarında hizmet verir.
Hangi Hastalıklar ve Durumlar Tedavi Edilir?
Birim, aşağıdaki hastalık gruplarında medikal, cerrahi ve lazer tedavileri uygular.
- Akne vulgaris: Yüz, sırt ve göğüste görülen; siyah/beyaz nokta, papül, püstül ve kistlerle seyreden kronik deri hastalığı
- Egzama (atopik dermatit): Kaşıntı, kızarıklık ve nemli akıntıyla karakterize, çoğunlukla alerjik zemine dayanan kronik deri iltihabı
- Psoriazis (sedef hastalığı): Gümüş renkli kepeklerin eşlik ettiği kalın, kırmızı plaklarla seyreden otoimmün kronik deri hastalığı
- Ürtiker (kurdeşen): Akut veya kronik seyirli, kaşıntılı kabartılarla kendini gösteren alerjik veya otoimmün reaksiyon
- Rosacea: Yüzün orta bölgesinde kronik kızarıklık, kan damarı genişlemesi ve akneye benzer oluşumlarla seyreden hastalık
- Vitiligo: Melanosit kaybına bağlı cilt renginde düzensiz beyaz alanların oluştuğu otoimmün hastalık
- Saç dökülmesi: Androgenetik alopesi (genetik kaynaklı seyrek saç), alopecia areata (leke tarzında dökülme) ve telogen effluvium dahil tüm saç kaybı türleri
- Tırnak hastalıkları: Tırnak psoriyazisi, onikomikoz (mantar), ingrown nail (batık tırnak) ve tırnak distrofisi
- Deri tümörleri: Melanom (siyah ben kanseri), bazal hücreli karsinom (BCC), skuamöz hücreli karsinom (SCC) ve selim deri lezyonları
- HPV siğilleri (verruka vulgaris): El, ayak ve genital bölgede insan papilloma virüsünün neden olduğu siğil oluşumları
- Deri mantar enfeksiyonları (tinea): Ayak, kasık, gövde veya tırnak bölgelerinde görülen dermatofitlere bağlı enfeksiyonlar
- Kontakt dermatit: Kimyasal veya alerjik bir maddeyle temastan kaynaklanan kızarıklık ve kaşıntı
- Seboreik dermatit: Baş derisi ve yüzde pullanma ve yağlanmayla seyreden kronik iltihabi hastalık
- Liken planus: Deri, ağız mukozası veya tırnakları tutan otoimmün iltihap hastalığı
- Herpes zoster (zona): Varisella-zoster virüsünün reaktivasyonuyla oluşan ağrılı döküntü kuşağı
Ne Zaman Başvurmalısınız?
Aşağıdaki durumlar dermatoloji muayenesi için başvuruyu gerektiren belirtilerdir; bazı tablolar acil değerlendirme gerektirebilir.
- Kaşınan, ağrıyan veya kanamalı yeni bir ben ya da deri lezyonu
- Rengi, şekli veya büyüklüğü değişen bir ben (ABCDE kuralı: Asimetri, sınır, renk, çap, evrim)
- Üç haftadan uzun süren, nedeni bilinmeyen deri döküntüsü
- Yaygın kaşıntı, kızarıklık veya soyulma
- Saçlı deride bölgesel veya yaygın dökülme
- Tırnakta kalınlaşma, renk değişikliği veya ayrılma
- Alerjik tepki düşündüren ani kabartı ve şişlik
- İyileşmeyen veya büyüyen bir yara ya da kabuk
- Yüzde kronik kızarıklık, damarsal genişleme veya akne benzeri sivilceler
Acil durum: Vücudun geniş alanlarını kaplayan ani döküntü, ateş veya mukozal tutulum (Stevens-Johnson sendromu şüphesinde acil başvuru gerekir)
Tanı ve Teşhis Yöntemleri
Dermatoloji biriminde doğru tanı için klinik muayene çeşitli ileri yöntemlerle desteklenir:
| Yöntem | Ne için kullanılır |
|---|---|
| El dermaskopları veya dijital dermoskopi sistemleriyle deri lezyonlarının 10-30 kat büyütülerek incelenmesi; melanom ve diğer deri tümörlerinin erken tespitinde standart yöntemdir. | |
| Lezyondan küçük bir doku örneği alınarak patolojik inceleme; kesin tanı için altın standarttır. Punch biyopsi veya eksizyonel biyopsi şeklinde uygulanır. | |
| Kontakt alerjinin hangi maddeye karşı geliştiğini belirlemek için sırtın üst bölgesine standart alerjen serisi yapıştırılarak 48-96 saatte sonuç değerlendirilir. | |
| Mantar, bakteri veya viral enfeksiyon şüphesinde lezyon sürüntüsü, kazıntısı veya biyopsisinden kültür alınır. | |
| Morötesi ışık altında vitiligo, tinea versicolor ve bazı deri enfeksiyonlarının floresan özelliklerini görüntüleme yöntemi. | |
| Dermoskopun saç derisi ve saç tellerine uygulanması; alopecia areata, androgenetik alopesi ve skarlaşan alopesinin ayırıcı tanısında kullanılır. | |
| Atopik dermatit veya kronik ürtikerde tetikleyici alerjenin saptanması amacıyla uygulanır. |
Tedavi Yaklaşımları
Tedavi yöntemi hastalığın türüne, yaygınlığına ve hastanın genel durumuna göre bireyselleştirilir.
| Tedavi | Kapsam ve uygulama |
|---|---|
| Kortikosteroid kremler, kalsinörin inhibitörleri (takrolimus, pimekrolimus), retinoidler ve antifungal kremler hastalığa özgü seçilir. | |
| Oral antibiyotikler, oral retinoidler (izotretinoin), antihistaminikler, metotreksat ve siklosporin gibi immunomodülatörler. | |
| Orta-ağır psoriazis için IL-17, IL-23 ve TNF-alfa inhibitörleri; ağır atopik dermatit için dupilumab. Bu ajanlar hedefli etki mekanizmasıyla klasik tedavilere yanıt vermeyen hastalara seçenek sunar. | |
| Dar band UVB ışığı psoriazis, vitiligo ve atopik dermatitin kontrol altına alınmasında kullanılır; PUVA ise daha ciddi vakalarda psoralen ilaçla kombinasyonla uygulanır. | |
| Vasküler lezyonlar için Nd:YAG, pigmentasyon bozuklukları için Q-switch, siğil ve kökenli lezyonlar için CO2 lazer uygulamaları. | |
| Sıvı azotla siğil, keratozis ve bazı selim lezyonların dondurularak yok edilmesi. | |
| Melanom, BCC ve SCC'de standart eksizyonel cerrahi; gerektiğinde sentinel lenf nodu biyopsisi ve Mohs cerrahisi değerlendirilir. | |
| Keloid, alopecia areata ve kistik akne gibi lokalize durumlarda kortikosteroid enjeksiyonu. | |
| Risk grubundaki hastalarda yıllık veya altı aylık dijital dermoskopik haritalama ile değişen lezyonların erken tespiti. |
Academic Hospital Dermatoloji Birimi için randevu alın.
Randevu AlAcademic Hospital'da Dermatoloji
Academic Hospital Dermatoloji Birimi, medikal dermatolojiden dermato-cerrahiye kadar tüm hizmetleri aynı çatı altında yürütür; dermoskopik takip, fototerapi ve deri cerrahisi süreçleri hastanenin diğer birimleriyle birlikte planlanır. Aşağıdaki birimlerle rutin olarak ortak çalışılır:
- Tıbbi Onkoloji: ileri evre melanom ve deri kanserlerinde sistemik tedavi planlaması
- Plastik, Rekonstrüktif ve Estetik Cerrahi: geniş deri tümörü eksizyonlarında onarım ve greft cerrahisi
- İç Hastalıkları (Dahiliye): sistemik hastalıkların deri bulgularının ortak değerlendirilmesi
- Patoloji: deri biyopsilerinin histopatolojik incelemesi ve kesin tanı
- Alerjik Hastalıklar: kontakt dermatit ve kronik ürtikerde tetikleyici alerjenin araştırılması
- Romatoloji: psoriatik artrit ve bağ dokusu hastalıklarının deri tutulumunda ortak takip
- Medikal Estetik: iz, leke ve yaşlanmaya bağlı deri değişikliklerinde tamamlayıcı uygulamalar
Sık Sorulan Sorular
Dermatoloji Birimi hakkında en sık sorulan soruların yanıtları aşağıda yer almaktadır.
Kaynakça
Bu sayfada deri, saç ve tırnak hastalıklarının tanı yöntemleri ve tedavi seçenekleri hakkında verilen genel bilgiler aşağıdaki güvenilir sağlık kaynaklarıyla desteklenmiştir.
- National Health Service, "Psoriasis: Overview and Treatment Options", nhs.uk
- World Health Organization, "Ultraviolet Radiation and Health", who.int
- National Institutes of Health, "Biologic Therapy in Psoriasis and Atopic Dermatitis", ncbi.nlm.nih.gov
- Mayo Clinic, "Melanoma: Symptoms and Causes", mayoclinic.org
Bu sayfadaki bilgiler yalnızca bilgilendirme amaçlıdır; hekim muayenesi, tanı ve tedavinin yerine geçmez. Şikâyetleriniz için bir sağlık kuruluşuna başvurunuz.
