ERCP Nedir?

ERCP başta safra kanalı olmak üzere sindirim sistemi organları olan karaciğer, safra kesesi ve pankreasta görülen hastalıkların açık cerrahi işlem gerekmeden endoskopik yöntemle tedavi edilmesidir. ERCP teriminin açılımı endoskopik retrograd kolanjio pankreatikografi’dir. Bükülebilen endoskopi aleti ile ağız-yemek borusu ve mide geçilerek on iki parmak barsağının 2. kısmına (duodenum 2. kıtaya) gelinir, burada ana safra kanalı (koledok) ve pankreatik kanalın birleşerek açıldığı kanal ağzından (papilla vateri) girilerek bu kanallar radyo opak madde ile görüntülenir. Bu bölge hastalıklarının tanısı konur ve gerekirse endoskopik tedavileri gerçekleştirilir. ERCP ile safra kanalı taşlarının tedavisi, kolesistektomi operasyonu sonrası safra kaçaklarının ve safra yolu darlıklarının tedavisi, akut bilier pankreatitde taşa bağlı tıkanıklığın açılması, pankreas ve safra yolu tümörlerinde safra yolunun açılması, karaciğer kist hidatiklerinde safra kaçaklarının tedavisi ve safra kanalı iltihaplarının (kolanjit) tedavisi yapılmaktadır.

ercp nedir

ERCP işlemi uyguladığımız hastaların en önemli yakınmaları karın ağrısı, ateş, gözlerde sararma ve idrar renginde koyulaşmadır. Safra kanalı taşlarında sarılığa eşlik eden ağrıyla birlikte karaciğer fonksiyon testlerinde yükselme de mevcuttur. Aynı zamanda kaşıntının olması olayın daha uzun süreli olduğunu göstermektedir. Ağrı çok şiddetli ise ve bu ağrıya pankreas amilazı yükselmesi eşlik ediyorsa akut veya tekrarlayıcı pankreatit atağı söz konusudur. Bu bölge kanserlerinde ise sarılıkla birlikte iştahsızlık, kaşıntı ve kilo kaybı ön plandadır.

Safra yolu ve pankreas baş kısmı kanserlerinde safra yollarının tam tıkanmasıyla, hastanın dışkısı camcı macunu gibi kirli beyaz renkte ve hatta köpüklüdür. Özellikle ağrısız sarılık kanserin en önemli bulgusudur. Genelde deneyimli ellerde ERCP işlemlerinde %95 oranında başarılı bir sonuç elde etmek mümkündür. Komplikasyon oranını en aza indirgemek bizim amacımızdır. ERCP işleminin bazı yapısal zorluklardan dolayı düşük bir oranda işleme bağlı bazı riskler meydana gelebilir. Günümüzde yaş ortalamasının giderek yükselmesiyle birlikte safra yolu hastalıklarında önemli bir artış meydana gelmektedir. ERCP bu bölge hastalıklarının tedavisinde en önemli endoskopik cerrahi bir işlemdir. Bu yöntemle birçok hasta açık cerrahiye gereksinim olmadan ayakta tedavi şansı yakalamaktadır.

ERCP HANGİ HASTALIKLARIN TEDAVİSİNDE KULLANILIR?

  • Koledok taşları

  • Oddi sfinkteri fonksiyon bozuklukları

  • Kolanjit (safra yolu iltihapları)

  • Bilier pankreatitler

  • Safra yolu yaralanmaları

  • Safra yoluna açılan karaciğer kistleri

  • Periampuller bölge tümörleri (pankreas başı – papilla vateri-koledok alt uç)

  • Ana safra kanalı (koledok) ve karaciğer içi safra yolu tümörleri

  • Kronik pankreatitler

ERCP YAPILAN HASTALARDA İŞLEM ÖNCESİ HANGİ YAKINMALAR OLUR?

Ağrı ve sarılık en önemli yakınmalardır. Bu hastalar daha önce safra kesesi taşı nedeniyle ameliyat olmamışsa genellikle safra keselerinde taş da mevcuttur.
Bu hastaların yukardaki yakınmalarına ateş eşlik ediyorsa bu tabloya safra yolu enfeksiyonu (KOLANJİT) denir. Bu durumda acil tanı konulması ve ERCP gerekmektedir. Safra kesesi taşı nedeniyle ameliyat edilen hastaların yaklaşık %15’inde yaşamlarının ileriki yıllarında safra kanallarında taş meydana gelebilmektedir. Bu durumda da yine safra kesesi taşı varmış gibi; ağrı, bulantı-kusma, şişkinlik meydana gelir. Bu hastalıkta sarılık gelişebildiği gibi, bazılarında sarılık olmayabilir.

Akut pankreatit hastalarında sarılığın eşlik ettiği safra yolu tıkanıklığı mevcutsa ve safra kanalı taşı tespit edilmişse erken dönemde ERCP yapılmalıdır. Aksi takdirde hastanın safra ve pankreas kanalı çıkış kısmı akut pankreatit yakınmaları geçtikten sonra MR- Kolanjiografi ile incelenir. Safra kanalı taşı veya tıkayıcı başka bir lezyon mevcutsa ERCP yapılmalıdır.

Bu bölge tümörlerinin büyük bir çoğunluğu tanı konulduğunda %70-75 oranında cerrahi operasyon şanslarını kaybettikleri ileri bir evrede tanınırlar. Hastaların en büyük yakınması sarılık, kilo kaybı, iştahsızlık ve kaşıntıdır. Bu hastaların acil olarak ameliyat şansları olup olmadığı araştırıldıktan sonra  sarılığa bağlı karaciğer ve böbrek fonksiyonlarını kaybetmemeleri için ERCP yapılmamalıdır. ERCP ile plastik veya metal stentlerle kalıcı veya geçici amaçla safra yolu boşaltımı sağlanır.

Safra kesesi ameliyatları sonrasında safra yolu yaralanmasının tanı ve tedavisinde ERCPnin yeri son derece önemlidir. Hiçbir tanı yöntemi safra yolu yaralanmasının yerini göstermede ERCP  kadar başarılı değildir. Safra kesesi ameliyatından sonra erken dönemde dren ve yara yerlerinden safra kaçağı, sarılık ve genel durum bozukluğu mevcuttur. Geç dönemde oluşan safra yolu darlıklarında halsizlik, kilo kaybı, sarılık ve kaşıntı meydana gelir. Safra yolu yaralanmalarının bir çoğu endoskopik girişimle başarılı bir şekilde tedavi edilebilmektedir.

Karaciğer hidatik hastalığına özellikle bizim toplumumuzda çok sık rastlanmaktadır. Bu kistler safra kanallarına açılarak ağrı, sarılık ve ateşe neden olurlar. Ameliyat olan hastalarda da kist boşluğundan safra gelmesine yol açarak iyileşme sürecini uzatırlar. ERCP işlemi ameliyat öncesi dönemde kistlerin yol açtığı tıkanıklığı açmada ve ameliyat sonrası oluşan safra kaçaklarının düzeltilmesinde son derece etkili bir yöntemdir.

ERCP ÖNCESİ NE GİBİ TETKİKLER YAPILIR?

ERCP işlemi ilk başladığı yıllarda safra yolları hastalıklarının tanı ve tedavisi için kullanılmaktaydı. O yıllarda yeterli görüntüleme yöntemleri mevcut değildi.

Günümüzde geliştirilen ileri tetkik ve tanı yöntemleri sayesinde bu yöntem öncelikli olarak tedavi amacıyla kullanılmaktadır.

Safra yolu hastalığı nedeniyle yakınmaları olan ve ERCP planlanan hastalarda ilk olarak USG ile karaciğer, safra kesesi, safra yolları ve pankreas ayrıntılı olarak incelenir.  Bu yöntemle yeterli sonuç alınamazsa MR kolanjiografi ,MRİ ve BT ile bu bölge hastalıkları araştırılır. Karaciğer fonksiyon testleri , sarılık ve kanama –pıhtılaşma testleri yapılmalıdır.

ERCP İŞLEMİNDE BAŞARIYI HANGİ FAKTÖRLER ETKİLER?

ERCP işlemi en deneyimli merkezler de bile %90-95 oranın da  başarıya ulaşmaktadır. Bu başarıyı  etkileyen çok önemli faktörler vardır. Hastaların genel durumunun bozuk olması, solunum sıkıntısı, ileri kalp hastalıkları, aşırı kilo ve batında assit olması hasta açısından risk oluşturmaktadır. Yine uzun süreli sarılıklar, bu bölge tümörlerinin geç tanınması ve büyük olması işlemi zorlaştıran durumlardır.

Oddi sfinkterini disfonksiyonu, dar safra kanalı, papilla etrafındaki divertiküller, geçirilmiş mide–barsak ameliyatları ve koledoğun intrapankreatik kısmının dar ve uzun olması, çok sayıda ve büyük taş olması, lezyonun safra yollarının üst kısmına yakın olması işlem başarısını azalttığı gibi işlem sonrası riskleri de artırmaktadır.

ERCP İŞLEMİNDE İSTENMEYEN YAN ETKİLER (KOMPLİKASYONLAR) NELERDİR?

ERCP işlemi tanı amacıyla kullanılmaması gereken riskleri olan bir işlemdir. Bu işlemde amaç hastayı açık cerrahinin risk ve komplikasyonlarından kurtarmaktır. Ancak açık cerrahide yapılan tüm girişimler safra kanallarının bağırsağa açıldığı çok küçük bir ağızdan ve çok özel endoskopi aletleriyle yapılmaktadır. İleri endoskopi ve cerrahi deneyimi gerektiren bu işlemde istenmeyen yan etkiler deneyim  ve ileri teknoloji kullanılarak en aza indirilmeye çalışılmaktadır.

Safra kanalı ile pankreas kanalının yakın komşuluğundan dolayı ERCP işlemine bağlı olarak en sık gelişen komplikasyonlardır. İşleme bağlı akut pankreatit gelişen hastaların %90’ı bir-üç gün içerisinde hızla düzelmesine rağmen %10 oranında akut pankreatite bağlı ciddi komplikasyonlar gelişebilir.

ERCP işlemi esnasında ve işlemden sonra kan verilmesine kadar giden ciddi kanamalara çok seyrek olarak rastlanır. Kanamalarının bir çoğu destek tedavisi ile durur.

Genel durumu bozuk tümör olgularında ve safra kanalında çok sayıda taşın bulunduğu durumlarda  daha sık olarak rastlanmaktadır.

ERCP nin en ciddi ve önemli istenmeyen yan etkilerindendir. Zor ERCP olgularında, özellikle duodenal divertiküller mevcutsa mide operasyonlu olgularda ERCP yapılıyorsa bu komplikasyona daha sık rastlanılmaktadır. Böyle bir durumda ameliyatsız tedavi şansı mevcutsa da hastaların çoğuna cerrahi müdahale gerekmektedir.

Hızlı Randevu al

[]
1 Step 1
Online Başvuru
keyboard_arrow_leftPrevious
Nextkeyboard_arrow_right
FormCraft - WordPress form builder